Ly, bát bị cặn trắng: ba nguyên nhân và cách chữa

Trả lời ngắn: cặn trắng trên ly bát có ba nguồn khác hẳn nhau. Vết trắng phấn lau khô thì bay là cặn vôi do nước cứng, chữa bằng muối và chỉnh bậc làm mềm. Vệt loang theo dòng nước là thiếu trợ xả. Màng mờ đục cạo không ra, nhất là trên ly thuỷ tinh, là ăn mòn thuỷ tinh do thừa chất tẩy hoặc nhiệt cao — thứ này không chữa lại được.
Nhận mặt ba loại cặn trong 30 giây
| Bạn thấy gì | Thử thế nào | Nguyên nhân | Chữa |
|---|---|---|---|
| Vết trắng phấn, mờ đục đều | Nhúng vào giấm pha loãng 10 phút, vết bay hết | Cặn vôi do nước cứng | Đổ muối, tăng bậc làm mềm nước |
| Vệt loang chạy theo dòng nước, có đốm | Lau khăn khô là sạch | Thiếu trợ xả hoặc liều thấp | Đổ trợ xả, tăng liều lên mức 4 |
| Màng mờ đục, cầm lên thấy xỉn | Ngâm giấm không hết, cạo không ra | Thuỷ tinh bị ăn mòn | Không phục hồi được, chỉ phòng cho ly còn lại |
1. Cặn vôi do nước cứng (hay gặp nhất ở Việt Nam)
Nước cứng mang canxi và magie. Khi máy đun lên 50 đến 70 độ, canxi kết tủa và bám vào bát, thành máy, cánh phun. Việc này không liên quan tới chất lượng viên rửa.
Chữa theo ba bước, làm đủ cả ba:
- Đo độ cứng nước nhà bạn, xem ba cách tự đo tại nhà.
- Đổ muối vào ngăn muối, xem hướng dẫn đổ muối.
- Chỉnh bậc làm mềm nước trên máy cho khớp, xem bảng bậc theo từng hãng. Đổ muối mà để bậc 1 thì gần như không tác dụng.
Cặn đã bám sẵn trong máy thì chạy một mẻ rỗng với dung dịch vệ sinh máy, xem bài dọn máy.
2. Vệt loang do thiếu trợ xả
Trợ xả làm nước trải thành màng và trôi đi. Thiếu nó, nước đọng thành giọt và khô ngay tại chỗ, để lại đúng phần khoáng trong giọt đó. Đổ đầy ngăn trợ xả và đặt liều mức 3 đến 4. Chi tiết ở bài bát còn ướt, còn vệt nước.
3. Thuỷ tinh bị ăn mòn — thứ duy nhất không cứu được
Ly rẻ tiền, thành mỏng, chạy chế độ nóng dài ngày với liều tẩy cao sẽ bị mòn lớp bề mặt. Dấu hiệu: mờ đục vĩnh viễn, nhìn nghiêng thấy xước li ti. Phòng cho những ly còn lại:
- Không chạy chế độ nhiệt cao nhất cho ly thuỷ tinh mỏng.
- Không dùng quá liều: một viên cho một lần rửa, không bẻ đôi viên rồi cho hai lần.
- Ly pha lê, ly có viền vàng bạc, ly thủ công thì rửa tay.
Kiểm lại sau hai tuần
Sau khi đổ muối và chỉnh bậc, cặn không biến mất ngay. Bát rửa mới sẽ sạch, còn vết cũ cần ngâm giấm hoặc chạy lại vài mẻ. Nếu sau hai tuần ly vẫn mờ thêm, nhiều khả năng bậc làm mềm đang đặt thấp hơn độ cứng thật của nước.
Câu hỏi thường gặp
Làm sao biết vết trắng là cặn vôi hay vết trợ xả?
Ngâm bát vào giấm pha loãng khoảng 10 phút. Cặn vôi tan hết, vết do thiếu trợ xả thì lau khăn khô đã sạch, còn thuỷ tinh bị ăn mòn thì không cách nào hết.
Ly bị mờ đục có phục hồi được không?
Không, nếu đó là ăn mòn thuỷ tinh. Lớp bề mặt đã mất thì không mọc lại. Chỉ có thể phòng cho những ly còn lại bằng cách hạ nhiệt độ và không dùng quá liều chất tẩy.
Đổ muối rồi mà vẫn còn cặn trắng là sao?
Thường do bậc làm mềm nước trên máy vẫn đang đặt thấp. Đổ muối và chỉnh bậc là hai việc khác nhau, phải làm cả hai.
Có nên dùng giấm thay trợ xả không?
Không nên dùng thường xuyên. Giấm là axit, dùng lâu dài ăn mòn gioăng cao su và các chi tiết kim loại trong máy.